Wat is pallettruckkeuring
Een pallettruckkeuring is de periodieke controle waarbij een deskundige beoordeelt of een pallettruck nog veilig te gebruiken is. Een pallettruck is een intern transportmiddel waarmee medewerkers pallets verplaatsen, laden en lossen. Door het dagelijkse heffen, rijden en stoten slijt de techniek, en juist die slijtage maakt een terugkerende beoordeling belangrijk.
De keuring staat los van de dagelijkse controle die de bediener doet. Waar de bediener kijkt of de truck veilig kan beginnen aan de dienst, beoordeelt de keurmeester de technische staat over een langere periode. Beide horen bij elkaar en vervangen elkaar niet.
Voor een magazijn of distributiecentrum is de pallettruck vaak het meest gebruikte hulpmiddel op de vloer. Een verborgen gebrek raakt daardoor niet alleen de veiligheid van de bediener, maar ook de doorloop van het laden en lossen. In grotere centra rijdt daarnaast vaak een magazijntrekker die hele treinen rolcontainers verplaatst.
Is het verplicht
De plicht om een pallettruck te keuren komt voort uit de arbeidsomstandighedenwetgeving. Een pallettruck is een arbeidsmiddel, en voor arbeidsmiddelen gelden duidelijke keuringseisen.
De kern staat in artikel 7.4a van het Arbobesluit. Dat artikel bepaalt dat arbeidsmiddelen die blootstaan aan invloeden die tot gevaarlijke situaties kunnen leiden, zo vaak als nodig worden gekeurd door een deskundige. Voor een pallettruck die dagelijks rijdt en heft, betekent dit een terugkerende keuring. De achtergrond van die plicht en hoe artikel 7.4a precies werkt, leest u in het artikel over Arbobesluit 7.4a.
De achterliggende verplichting volgt uit de Europese richtlijn voor het gebruik van arbeidsmiddelen en is in Nederland uitgewerkt in het Arbobesluit. De Nederlandse Arbeidsinspectie ziet hierop toe en kan bij een controle vragen naar het bewijs dat de keuring is uitgevoerd.
Hand- versus elektrisch
Pallettrucks komen in twee hoofdvormen voor, en het type bepaalt waar de keuring de nadruk op legt. Het wettelijke regime is voor beide gelijk, maar de techniek en de risico's verschillen.
Een handpallettruck wordt met spierkracht voortgeduwd en heft de last met een hydraulische pomp die u met de duwboom bedient. De aandacht gaat hier vooral naar het pompsysteem, de hef- en zakfunctie, de wielen en de staat van de vorken. Het risico is lager, maar een lekkende cilinder of een versleten wiel kan alsnog tot letsel leiden.
Een elektrische pallettruck rijdt en heft op een accu en gaat sneller en zwaarder te werk. Daardoor komen de aandrijving, de remmen, de besturing, de accu en de beveiligingen tot specifieke aandachtspunten. Een meerijdende of staande elektrische truck vraagt een uitgebreidere keuring dan een eenvoudige handpallettruck.
Hoe vaak keuren
De wet noemt geen vast aantal keuringen per jaar, maar spreekt over zo vaak als nodig is. In de praktijk is daar een werkbare ondergrens uit gegroeid die voor de meeste magazijnen geldt.
Die ondergrens is een keuring per jaar. Voor een pallettruck die in een enkele dienst en bij normale belasting wordt gebruikt, is jaarlijks keuren het uitgangspunt. Bij meerploegendienst, hoge draaiuren of stof- en vochtbelasting ligt een hogere frequentie voor de hand.
Naast de wettelijke keuring geeft de fabrikant in de handleiding onderhoudsintervallen. Die intervallen lopen vaak in bedrijfsuren in plaats van kalendertijd, dus een intensief gebruikte truck bereikt het onderhoudsmoment sneller. Houd beide ritmes naast elkaar aan, net als bij de keuringsfrequentie van een heftruck.
| Gebruik | Aanbevolen keuringsfrequentie |
|---|---|
| Eenploegendienst, normale inzet | Minimaal jaarlijks |
| Meerploegendienst | Vaker dan jaarlijks, afhankelijk van uren |
| Zware of vervuilende omgeving | Hogere frequentie, conform handleiding |
| Na een aanrijding of reparatie | Herkeuring voor hervatting |
Wat wordt er gekeurd
Een pallettruckkeuring loopt de veiligheidsbepalende onderdelen systematisch na. Het doel is om gebreken te vinden voordat ze tot een ongeval of uitval leiden.
Bij een elektrische pallettruck kijkt de keurmeester onder meer naar het hefsysteem en de hydrauliek op lekkage, de vorken en de lastrollen, de remmen, de besturing, de wielen en de elektrische installatie. Ook de staat van de accu en de laadaansluiting horen daarbij, samen met de beveiligingen zoals de claxon, de noodstop en de man-aanwezigheidsschakeling.
De keuring beoordeelt ook of de typeplaat en de gegevens over het draagvermogen aanwezig en leesbaar zijn. Zonder die gegevens kan de bediener niet veilig bepalen wat de truck mag tillen. Bij een handpallettruck blijft de lijst korter, maar het pompsysteem, de hef- en zakfunctie en de wielen worden net zo goed beoordeeld.
Geldt het ook voor handpallettrucks
Een veelgestelde vraag is of een eenvoudige handpallettruck ook onder de keuringsplicht valt. Het antwoord is ja, want ook een handmatige truck is een arbeidsmiddel in de zin van het Arbobesluit.
Het lagere risico betekent niet dat controle overbodig is. Een hydraulische cilinder kan gaan lekken waardoor de last langzaam zakt, een wiel kan blokkeren en de vorken kunnen vervormen door overbelasting. Deze gebreken zijn met een periodieke visuele inspectie goed op te sporen.
In de praktijk worden handpallettrucks vaak in dezelfde ronde meegenomen als de elektrische trucks en de overige arbeidsmiddelen. Zo blijft het overzicht compleet en valt geen enkel hulpmiddel buiten de boot.
Wie mag keuren
De keuring wordt uitgevoerd door een deskundig persoon. De wet vraagt deskundigheid en onafhankelijkheid, maar koppelt de keuring niet aan een enkel verplicht keurmerk.
In de praktijk laten veel bedrijven de keuring doen door een keurmeester met een BMWT-erkenning. BMWT is de branchevereniging voor onder meer magazijn- en transporttechniek, en de bijbehorende keuring is een herkenbare invulling van de deskundigheidseis. Een gelijkwaardige aantoonbare deskundigheid is ook toegestaan.
Belangrijk is dat de keurmeester voldoende los staat van het dagelijks gebruik om afwijkingen ook echt te benoemen. Een keuring die alleen op papier bestaat, biedt geen bescherming bij een ongeval of een controle.
Bevoegdheid van de bediener
Een goedgekeurde pallettruck is pas veilig als ook de bediener weet hoe hij ermee om moet gaan. De werkgever moet ervoor zorgen dat medewerkers aantoonbaar geinstrueerd zijn.
Voor een meerijdende of staande elektrische pallettruck vraagt dat om een gerichte instructie of opleiding, omdat de truck sneller rijdt en zwaarder tilt. Voor een eenvoudige handpallettruck volstaat meestal een goede werkinstructie over het laden, het rijden en het stallen.
De instructie hoort actueel te blijven en wordt herhaald als er nieuwe medewerkers bijkomen of als het materieel verandert. De werkgever blijft eindverantwoordelijk voor de bevoegdheid van iedereen die de truck bedient.
Sticker en dossier
Na een goedgekeurde keuring krijgt de pallettruck een keuringssticker met de datum van keuring en de volgende keuringsdatum. Die sticker maakt voor iedereen op de werkvloer zichtbaar dat de truck in orde is en wanneer de volgende beurt valt.
Naast de sticker hoort een dossier bij elke truck. Daarin zitten het keuringsrapport, de geconstateerde gebreken en het uitgevoerde herstel. Dat dossier is het bewijs richting de Arbeidsinspectie en de verzekeraar.
In veel magazijnen ligt dat bewijs verspreid over mappen, mailboxen en losse stickers. Een centraal overzicht waarin per machine de keuringsdatum en het rapport staan, voorkomt dat een keuring ongemerkt verloopt.
Afkeur en herstel
Niet elke keuring eindigt met een goedkeuring. Als de keurmeester een gebrek vindt dat de veiligheid raakt, volgt een afkeur of een voorwaarde voor herstel.
Een afgekeurde pallettruck mag niet in gebruik blijven tot het gebrek is verholpen. U haalt de truck uit bedrijf, laat het herstel uitvoeren en laat daarna opnieuw keuren of vrijgeven. Een tijdelijke noodoplossing op de werkvloer is geen vervanging voor een echte reparatie.
Leg de afkeur, het herstel en de herkeuring vast in het dossier. Zo blijft de historie van de truck compleet en kunt u bij een controle laten zien dat u tijdig hebt ingegrepen.
Veelgemaakte fouten
De meeste problemen rond pallettruckkeuring ontstaan niet door onwil, maar door versnippering. Een paar terugkerende fouten zijn eenvoudig te voorkomen.
De eerste is het overslaan van handpallettrucks omdat ze als ongevaarlijk worden gezien. De tweede is het ontbreken van overzicht, waardoor de ene truck netjes wordt gekeurd en de andere ongemerkt het hele jaar overslaat.
De derde fout is het verwarren van de dagelijkse controle met de periodieke keuring. De bediener kijkt de truck na, maar de deskundige keuring blijft uit. Een compleet overzicht van alle keuringen in het magazijn, van de pallettruck tot de stelling en de heftruck, sluit deze gaten. Bekijk daarvoor ook het overzicht van de verplichtingen voor een magazijn.
Veelgestelde vragen
Ja. Een pallettruck is een arbeidsmiddel en valt onder artikel 7.4a van het Arbobesluit. Dat artikel vraagt dat arbeidsmiddelen die onderhevig zijn aan invloeden die tot gevaarlijke situaties leiden, periodiek worden gekeurd door een deskundige. Voor een pallettruck die dagelijks in een magazijn rijdt en heft, betekent dit in de praktijk minimaal een keuring per jaar.
De wet noemt geen vast getal, maar de praktijknorm is minimaal jaarlijks. Bij meerploegendienst, intensief gebruik of een zware omgeving is een hogere frequentie verstandig. De fabrikant geeft in de handleiding vaak aanvullende onderhoudsintervallen in bedrijfsuren die u naast de jaarlijkse keuring aanhoudt.
Ja. Ook een handmatige pallettruck is een arbeidsmiddel en valt onder artikel 7.4a van het Arbobesluit. Het risico is lager dan bij een elektrische truck, maar het hydraulische pompsysteem, de wielen en de vorken kunnen slijten of falen. Een periodieke controle en een visuele inspectie zijn daarom ook hier nodig.
Bij een handpallettruck ligt de nadruk op het hydraulische pompsysteem, de hef- en zakfunctie, de wielen en de vorken. Bij een elektrische pallettruck komen daar de aandrijving, de remmen, de besturing, de accu en de beveiligingen bij. De elektrische truck rijdt sneller en tilt zwaarder, waardoor de keuring uitgebreider is.
De keuring wordt uitgevoerd door een deskundig persoon met voldoende kennis van het arbeidsmiddel. In de praktijk is dat vaak een keurmeester met een BMWT-erkenning of een gelijkwaardige aantoonbare deskundigheid. De keurmeester staat genoeg los van het dagelijks gebruik om afwijkingen ook echt af te keuren.
De werkgever moet ervoor zorgen dat alleen aantoonbaar geinstrueerde medewerkers met een meerijdende of elektrische pallettruck werken. Voor een meerijdende of staande elektrische pallettruck is een gerichte instructie of opleiding gebruikelijk. Voor een eenvoudige handpallettruck volstaat meestal een goede werkinstructie.
Een afgekeurde pallettruck mag niet in gebruik blijven tot het gebrek is hersteld. U haalt de truck uit bedrijf, laat het herstel uitvoeren en laat daarna opnieuw keuren of vrijgeven. Leg de afkeur, het herstel en de herkeuring vast in het dossier zodat de historie compleet blijft.
Ja. Een pallettruck is een van de arbeidsmiddelen die periodiek gekeurd moeten worden en hoort daarmee in hetzelfde overzicht als de heftruckkeuring, de stellingkeuring en de overige verplichtingen van het magazijn.